آریا جوان

آخرين مطالب

جوانمردی که بد نگفت و میل به ناحق نکرد اجتماعی فرهنگی

جوانمردی که بد نگفت و میل به ناحق نکرد
  بزرگنمايي:

آریا جوان - ایسنا / بارها پیرمرد را دیده بودیم که با وجود موهای سپیدش؛ چشمانی درخشان داشت و شوقی کودکانه در نگاهش موج می‌زد. او عاشق تئاتر بود. اگر اهل تئاتر باشید، حدس می‌زنید درباره عباس جوانمرد صحبت می‌کنیم؛ موسس گروه هنر ملی و هنرمندی که گرچه سال‌ها در ایران نزیست ولی هیچ گاه از تئاتر ایران دور نشد. همواره در هر سفری که به وطن داشت، با اشتیاق به سالن‌های تئاتر می‌رفت و گاه می‌شد که نمایشی را چندین بار به تماشا بنشیند. 
نسل قدیم برایش احترام قائل بودند و نسل جدید دوستش می‌داشتند که به آنان انرژی می‌داد و حمایت‌شان می‌کرد. 
چنان در جریان امور تئاتر بود که باورت نمی‌شد سال‌هاست در کانادا به سر می‌برد. هرچند نسل جدید فرصت نیافتند تا در کلاس‌ها یا دوره‌های آموزشی‌اش شرکت کنند یا نمایشی از او بر صحنه ببینند، ولی در پشت صحنه تئاتر بسیار از او آموختند. 
در مهرِ نامهربانِ امسال، این هنرمند را هم از دست دادیم. اما از آنجاکه بسیاری از هم نسلانش پیش از او، راهی دیار دیگر شده بودند، سراغ نسل جدیدتر رفتیم که بعد از تحولات دوم خرداد سال 1376 پای به تئاتر گذاشت و در دوران شکوفایی دوباره این هنر بالید. نسلی که با سخنان مهربانانه این هنرمند دلگرم می‌شد و از او انرژی می‌گرفت. 
این گزارش مدتی در انتظار انتشار به سر می‌برد اما همانطور که گفتیم، مهر ماه امسال با کوچ ابدی چندین تن از هنرمندان بزرگ‌مان همزمان شد بنابراین در این سوگواری‌های پیاپی فرصتی برای انتشار این مطلب نیافتیم و حالا فکر کردیم، منتظر بهانه‌ای مثل چهلمین روز درگذشت نمانیم و از آنجاکه کرونا فرصتی برای برپایی مجلس یادبود نمی‌دهد، ما در ایسنا یادبودی هرچند کوچک برای او که جوانمردی بزرگ بود، برگزار کنیم.
در این گزارش یادداشت‌هایی از حسین کیانی و محمد یعقوبی می‌خوانیم و گپ و گفتی از حمید پورآذری.
هزاران افسوس برای رفتن آن یگانه مرد

آریا جوان

حسین کیانی نخستین هنرمندی است که یادداشتش را با یکدیگر می‌خوانیم:
گفتن و نوشتن درباره‌ی «استادعباس جوانمرد» برای من که فقط چندین دیدار و هربار مدت کوتاهی حضورش را مشتاقانه غنیمت می‌دانستم، کار دشوار و ناممکنی است. نخستین بار تماشاگر اجرای عمومی «پنهان خانه ی پنج در» بود در سال 79 در سالن سایه‌ی تئاترشهر و همانجا بود که برای نخستین بار اسمی را که با تئاتر و «هنر ملی» گره خورده بود از نزدیک دیدم و گپ استاد و شاگردی و بعد از آن دعوتی که به خانه‌اش داشتم برای بردن چند ویدئو از نمایش‌هایم. از آن پس هر گاه که به ایران می‌آمد باخبرمان می‌کرد و اگر نمایشی بر صحنه داشتیم، بی‌دعوت و منت می‌آمد به تماشا که آخرینش نمایش «در شوره‌زار» بود، سال 1392 در سالن استاد سمندریان ایرانشهر که بعد از اجرا هم گپی زدیم .همان سال بود به گمانم که بزرگداشت آبرودارانه‌ای هم به برای او و به احترام او و گروه «هنرملی» توسط کانون کارگردانان خانه‌ی تئاتر که آن موقع مسئولش بودم، برگزار کردیم و آخرین دیدارمان نزدیک نوروز 1393 بود به گمانم که با اعضای کانون کارگردانان برای عید دیدنی رفتیم به همان آپارتمان کوچک پشت پارک نیاوران و بعد هم به اتفاق منزل جناب داوود رشیدی. 
به گمانم بعد از آن دیگر استاد جوانمرد را ندیدم و جز یکی دو گپ تلفنی با او نداشتم و چه حیف که داشته‌هایم از آن مردِ نایابِ تئاتر ایران تا این اندازه ناچیز است. او تا آنجا که فرصتش اجازه می‌داد و آمدن‌های گاه گاه مجالش می‌داد جوان‌های آن موقع تئاتر از جمله من را از دانش و مِهر فراوان خود فراوان بهره‌مند می‌کرد اما من و ما به گمانم شاگردان خوبی نبودیم برایش که اگر بودیم اکنون این مقدار از یکدیگر و از تئاتر، جدا افتاده نبودیم. استاد جوانمرد جلوه‌ی واقعی تئاتر را در جمع بودن، می‌دانست و می‌دید، در همدلی نایاب و گمشده‌ای که در وجودش برای کارگردانان مستعد تئاتر موج می‌زد و متاسفانه از این موج، تکانه‌ای در وجود ما و تئاترمان ننشست. حالا با رفتن او و البته سه چهارسالی که دیگر نتوانست به وطن بیاید، از آن همدلی‌ها و جمع بودن‌ها و یکدیگر را پذیرفتن و خواستن‌ها، چیزی به جا نمانده مگر تفریق‌ها و تفرقه‌ها و دوری گزیدن‌ها و سر در خلوت و تنهایی خویش فروبردن‌ها. افسوس و هزاران افسوس برای رفتن آن یگانه مرد که چون او انسان متواضع و دیگرخواه و ستوده روانی هرگز در تئاتر ندیدم و نخواهم دید. بدرود با او بدرود با نسلی است که تئاتر را نه به عنوان هنر و فن که به عنوانِ نفس و نَفَس زندگی می‌پنداشتند و می‌زیستند. یادش تا همیشه در دل‌های تاریک و اندوه بارمان خورشیدباران.»
بی‌دریغ بخشنده بود

آریا جوان

حمید پور آذری دیگر هنرمندی است که اواخر دهه 70 وارد تئاتر شد. او نیز خاطراتی از اولین برخوردهای خود با عباس جوانمرد و حمایتی از این هنرمند دریافت کرده است، روایت می‌کند.
او می‌گوید: سال 89 نمایش «دایره گچی» را در فرهنگسرای بهمن دید و دوباره برای دیدن آن با همسرش نصرت پرتوی به فرهنگسرا آمد. نمایش را دوست داشت و بعد از اجرا چند دقیقه‌ای گپ زدیم. ارتباط‌مان به این شکل آغاز شد و ادامه پیدا کرد و تا آخرین باری که به ایران آمد، همچنان استمرار داشت.
این کارگردان تئاتر یادآوری می‌کند: فیلم کارهایم را گرفت و درباره ایده‌هایی که داشتیم، صحبت کردیم. اصلا چنین نگاهی نداشت که من می‌دانم و تو نمی‌دانی. 
پورآذری که در دوره‌ای در هیات مدیره کانون کارگردانان خانه تئاتر فعالیت داشته است، ادامه می‌دهد: عید 93 یا 94 بود که از طرف کانون کارگردانان خانه تئاتر برای عیددیدنی به خانه‌اش رفتیم. اول به خانه ایشان بعد آقا رشیدی و بعد هم دکتر رفیعی. همان روز قرار گذاشتیم که سوم عید به خانه نصرت کریمی برویم و به اتفاق رفتیم. در همان عید دیدنی‌ها مسایل، مشکلات و دغدغه‌های خود را درباره تئاتر، خانه تئاتر، کانون کارگردانان و حتی هیات مدیره مرکزی با ایشان در میان گذاشتیم که هم زبان گویا بود و هم گوش شنوا.
پورآذری از جوانمرد به عنوان دری گرانبها یاد می‌کند و می‌گوید: با اینکه به نسلی تعلق داشت که فکر می‌کردی کمتر بتواند با جوان‌ترها ارتباط خوبی برقرار کند ولی او رابطه خیلی خوبی با جوانان داشت. همیشه پیگیر کارهایشان بود. با اشتیاق نمایش‌هایشان را تماشا و به گرمی از آنان حمایت می‌کرد.
او با به یاد آوردن خاطراتی که از جوانمرد دارد، اضافه می‌کند: بعد از دیدن نمایش‌هایمان، با وجود خستگی، نیم ساعت با ما صحبت می‌کرد. از اهمیت گروه می‌گفت و آن را راز حفظ و تداوم تئاتر کشور می‌خواند. او متعلق به یک نسل و یک دهه نبود بلکه با همه نسل‌ها ارتباط داشت و به همه درس می‌داد.
پور آذری ابراز تاسف می‌کند: با نبودنش چیزی در جهان کم است؛ مثل نصرت کریمی. کم شمار هستند چنین مردمانی که وقتی می‌روند، واقعا چیزی در این جهان کم می‌شود. 
او اضافه می کند: درست است که مدت زیادی ایران نبود ولی هر زمان که بود، با همه وجودش تمام کارها را می‌دید و دعوتی را بی‌پاسخ نمی‌گذاشت.حتی خود ما خیلی مواقع خیلی از کارها را انجام نمی‌دهیم ولی او بی‌دریغ بود و هر آنچه می‌دانست، به دیگران می‌بخشید؛ وجود، دانش و آگاهی خود را.
از او آموختم با مهر تماشا کنم نه با تازیانه

آریا جوان


محمد یعقوبی هم دیگر هنرمندی است که جوانمرد در گفتگوهای مطبوعاتی‌اش از او و کارهایش سخن گفته است. این هنرمند تئاتر نیز با نگارش یادداشتی، از جوانمرد گفت. متن این یادداشت به شرح زیر است:
«بخت یار نسل ما نبود تا اجرایی زنده از عباس جوان‌مرد ببینیم و از او بیاموزیم. او به انزوا تن نداد. چنان عاشق تئاتر بود که راهی دیگر برای نفس‌کشیدن در تئاتر برای خود یافت. به تماشای کارهای نسل ما ‌نشست، پس از هر اجرا با ما سخن ‌گفت و با تماشای کارهای‌مان آموزگار نسل ما شد. نخستین‌بار پس از اجرای «یک دقیقه سکوت» این افتخار نصیبم شد که با او هم‌سخن شوم. چه خوش‌تر از این‌که ببینی یکی از بزرگان جریان‌ساز تئاتر ایران در برابر توست و هر چه درباره‌ی کارت می‌گوید نوازش است و تشویق‌ به نوشتن، تاب آوردن و ستیز با بازدارنده‌گان. عباس جوان‌مرد الگویم بود، معیارم. از او آموختم وقتی به تماشای تئاتری می‌نشینم با مهر تماشا کنم نه با تازیانه. از او آموختم پس از تماشای تئاتر واکنشی کارساز نشان دهم، راه‌گشا باشم نه ملامت‌گر. مهر بورزم. عاشقان که ملامت نمی‌کنند. باور داشت دیدن سویه‌ی روشن اجراها و نوازش‌گرانه حرف‌زدن درباره‌ی کارها حاصل‌ش باروری است، درشتی‌کردن و ملامت‌گرانه سخن‌گفتن کاری است بی‌حاصل. از او آموختم بد نگویم و میل به ناحق نکنم. و از او آموختم که به هر قیمت تن به هر کاری ندهم.
تئاتر ایران بقای خود را مدیون بزرگانی چون عباس جوان‌مرد است. یادش در تئاتر ایران جاودانه است.»

آریا جوان

گروهی که در آن هنرمندانی همچون بهرام بیضایی، علی نصیریان، محمود استادمحمد، خسرو شکیبایی، بهزاد فراهانی، هادی اسلامی و ... فعالیت کردند. 
این هنرمند که دهه 50 به کانادا مهاجرت کرده بود، 7 مهر ماه در سن 92 سالگی در این کشور درگذشت و در همان جا هم به خاک سپرده شد.
«افعی طلایی»، «بلبل سرگشته»، «قصه ماه پنهان»، «غروب در دریای غریب»، «پهلوان اکبر می‌میرد» و «سگی در خرمن جا» بخشی از آثاری است که او روی صحنه برده است.

آریا جوان

لینک کوتاه:
https://www.aryajavan.ir/Fa/News/493421/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

این گیاه حافظه را زیاد و افکار منفی را از شما دور می‌کند

فال روزانه سه‌شنبه 28 فروردین 1403

فال حافظ سه‌شنبه 28 فروردین 1403

مدارس کیش فردا 28 فروردین غیر حضوری شد

برگزاری جلسه شورای معاونان و اطلاع رسانی بنیاد استان سمنان

تجمع مردم یزد در گلزار شهدا و قدردانی از پاسخ مقتدرانه سپاه

حل مشکلات جامعه ایثارگری نیازمند مشارکت دستگاه هاست

شکستن در و پنجره ورودی سالن کنسرت معین در وان!/ ویدئو

سال 1401 ؛ سال «تولید؛ دانش‌بنیان، اشتغال‌آفرین»

وضعیت ورودی سالن کنسرت معین در وان!/ ویدئو

زندگی «اعراب بادیه‌نشین» از دریچۀ عکس‌های 120 ساله

جلسه شورای سیاستگذاری ستاد کنگره شهدای استان البرز برگزار شد

«حفظ نظم و انضباط اداری» و «پاسخگویی حداکثری به جامعۀ هدف» پایه و اساس خدمت است

مادر شهیدان والامقام «انصاری رامندی» به لقاءالله پیوست

یک تکنیک ساده برای کنترل عصبانیت و خشم

فواید استراتژی «تقلب» در رژیم غذایی

پلمپ یک واحد پذیرایی گرانفروش در جزیره کیش

پنج توصیه مهم برای مراقبت از کودکان در برابر اخبار ناخوشایند

تاریخچۀ عجیب و باورنکردنی «مالیاتِ ریش»!

تکریم مدیرکل بنیاد کرمانشاه از ایثارگران شهرستان جوانرود

عکسی از دیدار ابی و پسرخوانده اش با همایون شجریان و انوشیروان روحانی

دیدار مدیرکل بنیاد شهید و امور ایثارگران استان اردبیل با خانواده‌های معظم شهدا و ایثارگران

یادواره شهدای معلم حوادث تروریستی آموزش و پرورش استان سیستان و بلوچستان

مادر گرامی شهیدان «فرشیدفر» به فرزندان شهیدش پیوست

عملیات عمرانی طرح جامع گلزار شهدای قزوین آغاز می‌شود

رئیس جمهور در پیامی درگذشت پدر شهیدان «خرسندیان» را تسلیت گفت

همه فرزندان شهدا و جانبازان 70 درصد آذربایجان شرقی استخدام می‌شوند

پیام تسلیت رییس بنیاد شهید و امور ایثارگران در پی درگذشت پدر شهیدان والامقام «دهنوی»

سفر سرپرست اداره کل بنیاد شهید و امور ایثارگران استان ایلام به شهرستان دره شهر

تغذیه چگونه به پاکسازی پوست کمک می‌کند؟

فال روزانه دوشنبه 27 فروردین 1403

فال حافظ دوشنبه 27 فروردین 1403

حملات موشکی به سرزمین صهیونیستی دل خانواده‌های شهدا و ایثارگران را شاد کرد

گردهمایی از جنس غرور و اقتدار ملی در جزیره کیش/ شادی وصف ناپذیرکیشوندان از عملیات وعده صادق سپاه

جزیره صدف دریایی

با لغو پروازها، اقامت هتلی مسافران کیش تمدید شد

بیانیه مرکز مقاومت بسیج بنیاد شهید و امور ایثارگران در حمایت از اقدام نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در تنبیه رژیم صهیونیستی

حمایت بنیاد شهید و امور ایثارگران یزد از اقدام شجاعانه سپاه پاسداران

تمدید اقامت هتلی مسافرانی که پروازشان لغو شده در جزیره کیش

برگ این درخت فقط در بهار کار می کند

برنامه ریزی جهادی برای استفاده حداکثری از آزمون استخدامی خاص فرزندان شهدا و جانبازان 70 درصد

اجتماع بزرگ مردم انقلابی کیش در حمایت از پاسخ دندان شکن رزمندگان اسلام به رژیم صهیونیستی

وعده صادق هژمونی اسرائیل و استکبار جهانی را در هم شکست

هفتمین روز شهادت شهید مدافع امنیت محسن حسین نیا در بهنمیر مازندران برگزار شد

خاموشی یک کتابفروشی دیگر/ شهر کتاب بهشتی تعطیل شد

زوال عقل با نویسنده محبوب چه کرد؟

تقدیر بنیاد شهید و امور ایثارگران از شرکت بیمه دی

برگزاری مراسم اختتامیه فعالیت‌های قرآنی ماه مبارک رمضان بنیاد شهید و امور ایثارگران فارس

تکریم 5 عضو جامعۀ ایثارگری تبریز توسط سلمانی

مادران شهدا آیه های ایثار و گنجینه های استواری و صبر هستند