زبان فارسی و عربی برادر دوقلو هستند/ «جاحظ» هم فارسی می‌دانست

آریا جوان -

به گزارش خبرنگار مهر، احمد فال‌الدین نویسنده و خبرنگار اهل موریتانی که هم اکنون خبرنگار الجزیره است و در قطر زندگی می‌کند، در سفرش به تهران در گفتگو با خبرنگار مهر از تجربه نوشتن رمان به عنوان یک خبرنگار گفت. او که دو کتاب دیده‌ور (درباره جاحظ) و دانشمند (درباره غزالی) را در کارنامه خود دارد که به همت نشر هرمس به فارسی ترجمه و منتشر می‌شوند، سال‌ها پیش کمی زبان فارسی آموخته بود، درباره زبان مادری‌اش عربی و زبان فارسی تعبیر جالبی دارد: برادران دوقلو.
فال الدین در پاسخ خبرنگار مهر، که به تجربه خبرنگاری او و رمان‌نویسی‌اش اشاره کرد و از نقش نوشتن به عنوان یک مسئولیت اجتماعی، نوعی تمدد اعصاب، تفریح یا شغل است، گفت: همه این موارد که برشمردید، در نوشتن وجود دارد. به نظر من، زمانی که کسی می‌نویسد، از خود نمی‌پرسد که در حال انجام چه کاری است؛ همان‌طور که شاعر هنگام سرودن شعر، از خود نمی‌پرسد که این کار چیست. چنان‌که گویی از بلبل بپرسیم: چرا آواز می‌خواند؟
وی افزود: این یک نیاز انسانی درونی است؛ زیرا ما خود را به زحمت می‌اندازیم و ده‌ها ساعت وقت صرف نوشتن می‌کنیم، در حالی که می‌توانستیم آن زمان را در کنار فرزندانمان باشیم. این کار را انجام می‌دهیم، بدون اینکه بدانیم دقیقاً به چه دلیل است، اما می‌دانیم که یک نیاز درونی انسانی است. این یک اراده الهی است که بر بشر حاکم است و به نظر من منطقی نیست که آن را به گونه دیگری تصور کرد.
فال‌الدین که زبان عربی زبان مادری و زبان حرفه‌اش است و ده سال قبل دوره آموزش زبان فارسی را گذرانده بود، در ادامه و در پاسخ به این پرسش که زبان فارسی را چه جنس زبانی می‌یابید؟ گفت: به نظر من، زبان فارسی زبانی شاعرانه است؛ زبانی بسیار غنی، آهنگین و خوش‌آوا. حروف آن کشیده می‌آیند و در انتهای هر واژه، گویی نوعی موسیقی نهفته است. این زبان با زبان عربی برادر دوقلو هستند. این دو زبان به دلیل هجرت واژگانی که میان آن‌ها شکل گرفته است؛ یعنی ورود واژگان عربی به فارسی و برعکس، به هم نزدیک‌اند و مانند دو برادر دوقلو می‌مانند.
او ادامه داد: البته این دو زبان با یکدیگر بیگانه شده‌اند، در حالی که پیش از این پیوندی بسیار عمیق میان آن‌ها وجود داشت، به‌گونه‌ای که حتی جاحظ نیز به زبان فارسی تسلط داشت و در آثارش از جملات فارسی بسیاری استفاده می‌کرد. اما در یک مقطع، این دو زبان از یکدیگر دور شدند. ان‌شاالله امیدوارم که اکنون دوباره به هم نزدیک شوند.