آریا جوان - شوکو کاواتا، شهردار ۳۵ ساله شهر یاتا در استان کیوتوی ژاپن، با اعلام تصمیم خود برای استفاده از مرخصی زایمان، به نخستین شهردار در حال خدمت در تاریخ ژاپن تبدیل شد که چنین اقدامی را انجام میدهد.
به گزارش خبرفوری، اتفاقی که در بسیاری از کشورها عادی به نظر میرسد، در ژاپن به بحثی ملی تبدیل شده و واکنشهای گستردهای را درباره نقش زنان در سیاست، فرهنگ کاری ژاپن و حقوق والدین برانگیخته است.
کاواتا که در سال ۲۰۲۳ به عنوان شهردار انتخاب شد و جوانترین شهردار ژاپن به شمار میرود، قرار است نخستین فرزند خود را در ماه سپتامبر به دنیا بیاورد. او اعلام کرده است که پیش از زایمان حدود شش هفته و پس از تولد فرزندش هشت هفته مرخصی خواهد گرفت. در این مدت، معاون شهردار بخش عمدهای از مسئولیتهای اجرایی را بر عهده خواهد داشت، هرچند کاواتا گفته است تا حد امکان از طریق جلسات آنلاین و بررسی ایمیلها در جریان امور شهری باقی خواهد ماند.
بیشتر بخوانید:
خشم مردم ژاپن از هجوم گردشگران جنسی | چرا این گردشگران به ژاپن میروند؟
جنجال رقص دیوانهوار نخستوزیر ژاپن در کاخ سفید | عکس
۲۵ هزار امضا علیه ترامپ | ویدیوی جنجالی ترامپ آتش به جان ژاپنیها انداخت
اعلام این تصمیم به سرعت به تیتر رسانههای ژاپنی تبدیل شد. دلیل اصلی این توجه آن است که قوانین ژاپن برای مقامهای منتخب سیاسی، از جمله شهرداران و نمایندگان، حق مشخصی برای مرخصی زایمان یا مرخصی والدین در نظر نگرفته است. در حالی که زنان شاغل در بسیاری از مشاغل از حمایتهای قانونی برخوردارند، مقامهای منتخب خارج از چارچوب قانون کار قرار میگیرند و مقررات روشنی برای آنها وجود ندارد. به همین دلیل، شهرداری یاتا ناچار شد سازوکار ویژهای برای مدیریت دوران غیبت کاواتا طراحی کند.
کاواتا در مصاحبههای خود تأکید کرده که هرگز میان مادری و مسئولیت سیاسی تضادی ندیده است. او گفته است امیدوار است اقدامش نشان دهد که زنان حتی در بالاترین سطوح مدیریتی نیز میتوانند صاحب فرزند شوند و در عین حال به فعالیت حرفهای خود ادامه دهند. به گفته او، اگر رهبران و مدیران ارشد نتوانند از حق مرخصی والدین استفاده کنند، انتظار چنین چیزی از کارکنان عادی نیز دشوار خواهد بود.
با این حال، واکنشها یکدست نبوده است. بسیاری از کاربران شبکههای اجتماعی و فعالان حقوق زنان از تصمیم او استقبال کردهاند و آن را گامی مهم برای عادیسازی فرزندآوری در میان زنان شاغل دانستهاند. اما منتقدان معتقدند یک مقام منتخب باید بدون وقفه در دسترس شهروندان باشد و برخی نیز این پرسش را مطرح کردهاند که آیا دریافت حقوق در دوران مرخصی توجیهپذیر است یا نه. این انتقادها بار دیگر شکاف موجود میان انتظارات سنتی و واقعیتهای زندگی مدرن در ژاپن را آشکار کرده است.
موضوع از این جهت اهمیت بیشتری پیدا میکند که ژاپن سالهاست با بحران کاهش جمعیت و افت نرخ تولد روبهرو است. دولت این کشور بارها بر ضرورت حمایت از خانوادهها و تشویق فرزندآوری تأکید کرده، اما بسیاری از کارشناسان معتقدند فشارهای کاری، کمبود حمایتهای اجتماعی و نگرشهای سنتی همچنان موانع بزرگی برای والدین، بهویژه زنان، ایجاد میکنند.
در کشوری که کمتر از پنج درصد شهرداریهای آن توسط زنان اداره میشوند، تصمیم شوکو کاواتا فراتر از یک مرخصی زایمان تلقی شده است. بسیاری آن را آزمونی برای سنجش میزان آمادگی جامعه ژاپن در پذیرش این واقعیت میدانند که زنان میتوانند همزمان مادر، مدیر و سیاستمدار باشند.